Page 13 - Биеийн тамир
P. 13
ХИЧЭЭЛ, СУРГАЛТЫН ҮР ДҮНГ ҮНЭЛЭХ ШАЛГУУРЫГ ХЭРЭГЛЭХ ЗӨВЛӨМЖ
дүгнэсэн. Энэ нь үнэлгээнд баримтлах зарчим, үнэлгээний зорилго, үнэлгээний хэлбэр, үнэлгээний
арга, эргэх холбоо, дүн шинжилгээ зэрэгтэй холбоотой заалтуудад хийгдсэн өөрчлөлттэй холбоотой
байна. Эдгээрээс хамгийн том эргэлтийн шинжтэй бодлогын өөрчлөлт нь “шалгуурт суурилсан
үнэлгээний тогтолцоо”-г хэрэгжүүлэх бодлогын шийдэл юм. 6
БСШУС-ын Сайдын 2018 оны А/425 дугаар тушаалаар баталсан. “Ерөнхий боловсролын сургуулийн
суралцагчийн болон сургалтын чанарын үнэлгээний журам”-д суралцагчийн үнэлгээ нь шалгуурт
суурилсан байх бөгөөд хичээл, сургалтын үр дүнг үнэлэх шалгуурыг боловсролын түвшин, анги,
хичээл бүрээр Боловсролын эрдэм шинжилгээ, арга зүйн байгууллага, Боловсролын үнэлгээний
байгууллага хамтран боловсруулж батална” гэж заасан байна.
Үнэлгээний шалгуур боловсруулахдаа дараах зарчмуудыг баримталсан. Үүнд:
- Суралцагчийн үнэлгээ нь шударга, бодитой, хөндлөнгийн нөлөөнөөс ангид, шалгуурт суурилсан,
суралцагчийн сурах хүсэл эрмэлзлэл, сонирхол, ур чадвар, ахиц, амжилтыг дэмжсэн, урамшуулах,
хөгжүүлэхэд чиглэсэн байх,
- Үнэлгээний даалгавар нь суралцагчийн бие бялдрын хөгжил, хөдөлгөөний чадварын ялгаатай
байдалд тохирсон байх.
- Үнэлгээний шалгуур нь анги тус бүрийн биеийн тамирын сургалтын хөтөлбөрийн суралцахуйн
зорилт, суралцахуйн үр дүнд баримжаалсан байх
- Үнэлгээний шалгуур нь хөдөлгөөний үйлдэлтэй танилцах, хөдөлгөөний үйлдлийг эзэмших,
хөдөлгөөний үйлдлийг төгөлдөржүүлж дадал болгох шатны онцлогт нийцсэн байх зэрэг болно.
Түүнчлэн боловсролын зорилгын таксономи болох Б.Блумын таксономи, үйл ажиллагааны явцад
сурагчдын өөрсдөө мэдлэг бүтээх конструктив хандлагыг ашиглана.
Үнэлгээний шалгуур (критерия-criteria): Тодорхой зорилт, стандартын биелэлтийг тодорхойлоход
ашигладаг жишиг үзүүлэлт эсвэл түвшин (UNESCO-CEPES 2007)-г үнэлгээний шалгуур гэж ойлгоно.
Өөрөөр хэлбэл, суралцахуйн үр дүнг хангаж буй байдалд тавигдах шаардлага юм.
Үнэлгээний шалгуур боловсруулахын ач холбогдол юу вэ?
- Суралцагчдад юу мэдэх, чадах хэрэгтэйг тодруулж өгөх,
- Суралцагчид суралцахуйн чухал, үнэ цэнэтэй үр дүнд нь анхаарлаа хандуулах,
- Суралцагчид суралцахуйн үр дүнгийн өөр түвшинд хүрэхийн тулд юу хийх хэрэгтэйг ойлгох
чадвартай болох,
- Багшлахуй, суралцахуйн зорилтыг нэгтгэхэд дэмжлэг үзүүлэх болно. Хичээл сургалтын үр дүнг
үнэлэх шалгуурыг дараах алхмаар боловсруулсан.
Хөтөлбөрийн суралцахуйн зорилтыг задлан шинжлэх + үнэлгээний нэгжийг төлөвлөх + нэгжийн
суралцахуйн үр дүнг тодорхойлох + үнэлэх шалгуур боловсруулах + гүйцэтгэлийн түвшний үзүүлэлт
боловсруулах
Биеийн тамирын сургалтын хөтөлбөрийн суралцахуйн зорилтуудыг задлан шинжилж хичээлийн
жилийн хүрээнд суралцахуйн хүрэх үр дүнг тодорхойлсноор үнэлгээний нэгжийг тогтоосон. Эндээс
тухайн үнэлгээний нэгжид тохирох суралцахуйн үр дүнг боловсруулж, түүнийг хангах шалгууруудыг
нарийвчлан, гүйцэтгэлийн дөрвөн түвшинд тодоройлсон болно.
Биеийн тамирын хичээлийн үнэлгээний зорилго нь нэг талаасаа хичээл дээр өгөгдсөн ачаалал,
дасгалууд, багшийн хэрэглэсэн арга барил нь суралцагчдын хөгжилд хэр нөлөө үзүүлснийг илрүүлнэ.
Нөгөө талаас суралцагчдын мэдлэг, эрүүл мэнд, бие бялдрын хөгжил, хөдөлгөөний чадварт ямар
ахиц өөрчлөлт гарсныг үнэлэхэд оршино.
Боловсролын түвшин бүрт хүүхдийн нас, бие бялдрын хөгжил, хөдөлгөөний эв дүй, сэтгэхүйн онцлогт
тохируулан үнэлгээ хийнэ.
6 Нямгэрэл,Ч., Нэргүй,Н. (2021). “Суралцагчийн Үнэлгээний журамд хийсэн эрх зүйн шинжилгээний үр дүн”.УБ: Боловсролын
тулгамдсан асуудал, шийдэл, арга зам 2021 эрдэм шинжилгээний хурал -VII. х.133.
9