Page 12 - Биеийн тамир
P. 12
ХИЧЭЭЛ, СУРГАЛТЫН ҮР ДҮНГ ҮНЭЛЭХ ШАЛГУУРЫГ ХЭРЭГЛЭХ ЗӨВЛӨМЖ
Үнэлгээг хэрхэн хийж байгаагаас нь хамаарч:
- Гүйцэтгэлд суурилсан үнэлгээ - биеийн тамирын дасгал, даалгавар, үйлийн гүйцэтгэх чадварын
түвшнийг үнэлнэ.
- Шалгуурт суурилсан үнэлгээ - хүрэх үр дүнг хангасан байдлыг жил, агуулгын хүрээ, суралцахуйн
зорилт, нэгж, ээлжит хичээлээр үнэлнэ.
- Нормчилсон үнэлгээ - сурлагын амжилтаар харьцуулах зорилгоор сургалтын норм боловсруулж
үнэлнэ.
Суралцагчийг үнэлэхийн тулд:
- Суралцахуйн ерөнхий зорилго, зорилт дэвшүүлнэ.
- Оношлох үнэлгээ хийнэ.
- Оношлох үнэлгээний үр дүнгээс суралцахуйн тодорхой зорилтыг дэвшүүлнэ.
- Суралцахуйн зорилтыг хангах сургалтын хөтөлбөр, төлөвлөгөө боловсруулна.
- Сурагчдын суралцахуйг дэмжсэн сургалт явуулна.
- Явцын болон үр дүнгийн үнэлгээ хийнэ.
Эндээс үзвэл үнэлгээ бол суралцахуй болон багшлахуйг сайжруулах хэрэгсэл болох нь харагдаж
байна.
Үнэлгээний даалгавар гэж юу вэ? Сургалтын үр дүнг илрүүлэн сурагчийн эзэмшсэн мэдлэг, чадвар,
төлөвшсөн хандлагыг үнэлэхийн тулд сурагчаар гүйцэтгүүлэх үйл юм.
Биеийн тамирын хичээлийн онцлогт нийцүүлэн:
- Мэдлэгийн үнэлгээний даалгавар
- Хөдөлгөөний чадварыг үнэлэх даалгавар
- Бие бялдрын бэлтгэлжилтийг үнэлэх даалгавар
- Эрүүл мэндээ хамгаалах, бие бялдраа хөгжүүлэх арга барил эзэмшилтийг үнэлэх даалгавруудыг
боловсруулж үнэлгээнд ашиглана.
Хичээл, сургалтын үр дүнг үнэлэх шалгуур боловсруулах эрх зүйн үндэслэл юу вэ?
Сургалтын байгууллагын үнэлгээ , сурагчдын сурлагын амжилтын үнэлгээ болон багшийн ажлын
1
2
үнэлгээ -тэй холбогдох эрх зүйн зохицуулалтын ерөнхий төлөв байдлыг тодорхойлох агуулга бүхий
3
захиалгат ажил -ын хүрээнд хийсэн судалгааны ажлаас “ЕБС-ийн суралцагчийн болон сургалтын
4
чанарын үнэлгээний журам” баталсан.
Монгол улсын нийгмийн тогтолцоо өөрчлөгдсөн 1990-ээд оноос эхэлсэн боловсролын салбар
дахь өөрчлөлт шинэчлэл нь нийгмийн шинэ харилцаанд нийцүүлэн бүхэл бүтэн тогтолцооны
шинэчлэл байсан бөгөөд өнөөдөр ч энэ үйл явц гүнзгийрсээр байна. Тухайлбал, бага дунд
боловсролын үндэсний стандарт, сургалтын хөтөлбөрүүд, сурах бичгийн хангамж, хяналт-
шинжилгээ, үнэлгээ болон багш бэлтгэх, мэргэжил дээшлүүлэх тогтолцооны өөрчлөлт шинэчлэлийг
харилцан уялдаатай хөгжлийн бодлого, стратегийг бодит үйл хэрэг болгон хувиргах талбар нь
цэцэрлэг, ЕБС-иуд байсан.
ЕБС-ийн сурагчийн мэдлэг, чадварыг үнэлэх, анги дэвших болон улсын шалгалтыг зохион
байгуулахтай холбоотой 40 гаруй эрх зүйн баримт бичиг 1929 оноос хойш гарсан байна. Үүнээс
1936-2018 оны хооронд гарсан ЕБС-ийн сургалтад мөрдөгдөж байсан болон одоо мөрдөгдөж буй
үнэлгээний 7 журамд хийсэн бодлогын түүхчилсэн судалгаа -наас Монгол улсад хэрэгжүүлсэн
5
суралцагчийн үнэлгээний бодлогын хөгжлийн “шинэ үе” буюу 4-р үеийг эхлүүлж байна гэж
1 БСШУС-ын Сайдын 2019 оны А/803 дугаар тушаалаар баталсан “Цэцэрлэг, ЕБС-ийн үйл ажиллагааг үнэлэх журам”
2 БСШУС-ын Сайдын 2018 оны А/425 дугаар тушаалаар баталсан “ЕБС-ийн суралцагчийн болон сургалтын чанарын үнэлгээний
журам”
3 “Хүүхдийн цэцэрлэг, ерөнхий боловсролын сургуулийн багшийн ажлыг үнэлэх, дүгнэх журам”-ын төсөл
4 “Эдийн засгийн хүндрэлийн үед боловсролын чанар, хүртээмжийг сайжруулах төсөл”L3594-MON-ийн санхүүжилтээр БШУЯ
болон судлаачдын багийн хооронд байгуулсан БШУ/29 ба БШУ/27 тоот гэрээ, түүний хавсралтын дагуу гүйцэтгэв.
5 Түмэнбаяр, Д., Нямгэрэл, Ч.,Батчимэг, Ө., Амартайван, Ц. ба Мягмар,П. (2019). “ЕБС-ийн суралцагчийн мэдлэг чадварын
үнэлгээний талаарх зарим бодлогын түүхчилсэн судалгаа”. УБ.Боловсрол судлал.х.х.4-22.
8